Ukraine đã thú nhận bị quân đội Nga áp đảo về mặt số lượng ở mặt trận Bakhmut. Ảnh IT
Theo Newsweek, một chỉ huy Ukraine nói với CNN rằng quân đội của ông phải đối mặt với cuộc tấn công dữ dội của Nga từ sáng sớm cho đến tối, nhưng vấn đề lớn nhất đối với lực lượng của Kiev là họ bị áp đảo về quân số so với Nga rất nhiều.
Các chỉ huy ở tiền tuyến nói với CNN rằng nguồn cung cấp đạn dược của họ cũng đang cạn kiệt và ngay cả những khẩu súng do Mỹ cung cấp cũng đang thiếu đạn do giao tranh liên tục diễn ra. Ukraine tuyên bố, họ cần nhiều vũ khí và đạn dược hơn để chiến đấu.
Những thông tin trên được đưa ra trong bối cảnh Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) có trụ sở ở Mỹ cho biết các lực lượng Nga đang đạt được "những lợi ích ngày càng tăng" xung quanh Bakhmut khi họ tiến hành các hoạt động tấn công ở khu vực Avdiivka-Donetsk.
Trước chiến tranh, Bakhmut có dân số 70.000 người và nổi tiếng có mỏ muối và là một trung tâm giao thông.
Kể từ mùa xuân, thành phố đã trở thành một phần trong tuyến phòng thủ Ukraine. Quân đội Nga đã tiếp tục cuộc tấn công vào Bakhmut trong suốt nhiều tháng, biến thành phố trở thành một trong những trận chiến giống như chiến tranh thế giới thứ nhất.
ISW cho biết rằng ngay cả khi quân đội Nga tiếp tục tiến về phía Bakhmut và buộc Ukraine phải rút quân thì điều đó cũng chỉ mang lại cho họ "ít lợi ích chiến thuật".
Các cuộc tấn công của Nga trong khu vực đang "tiêu tốn một tỷ lệ đáng kể sức mạnh chiến đấu sẵn có của Nga", điều này có thể tạo điều kiện cho các cuộc phản công của Ukraine ở những nơi khác, ISW nói thêm.
Từ trái qua phải: Thái tử Mohammed bin Salman (MBS) thay thế anh họ, Mohammed bin Nayef trở thành người kế vị của ngai vàng Saudi Arabia. Ảnh IT
Một ngày giữa năm 2017, Hoàng tử Mohammed bin Nayef loạng choạng bước ra khỏi cung điện nhà vua ở Mecca. Những vệ sĩ riêng của ông đã biến mất. Hoàng tử được dẫn lên chiếc ôtô đang chờ sẵn.
Vài giờ sau, khi đến cung điện ở thành phố ven biển Jeddah, ông nhận ra mình bị quản thúc tại gia. Đêm trước đó, ngày 20/6/2017, Nayef - cháu trai nhà vua - đã buộc phải từ bỏ tư cách người thừa kế ngai vàng Saudi Arabia.
Năm 2015, khi Vua Salman bắt đầu trị vì, ông Nayef đã được phong làm thái tử ở tuổi 55, đưa ông lên hàng kế vị ngai vàng. Nhưng những căng thẳng gay gắt vẫn âm ỉ giữa ông Nayef và người em họ Mohammed bin Salman (MBS) - con trai của nhà vua và là người đã vươn lên từ chức vụ vô danh trở thành phó thái tử.
“Có súng sau lưng tôi”
Hôm 5/6/2017, căng thẳng giữa các hoàng tử lên tới đỉnh điểm sau khi MBS cùng nhiều lãnh đạo khác trong khu vực áp lệnh phong tỏa với Qatar.
Tuy ông Nayef cũng nhận thấy vấn đề với Qatar, vị hoàng tử muốn ngoại giao âm thầm thay vì có cách tiếp cận công khai như ông bin Salman. Sau lưng em họ, ông Nayef đã mở kênh bí mật với Quốc vương Qatar, ông Tamim bin Hamad al-Thani.
Hôm 20/6/2017, giữa khủng hoảng, Vua Salman triệu tập ông Nayef tới cung điện ở Mecca. Khi tới nơi, vệ sĩ của ông bị yêu cầu đứng ngoài. Mọi thiết bị liên lạc bị thu giữ.
Guardian đưa tin rằng vị hoàng tử bị giam lỏng nhiều giờ và bị gây áp lực phải ký vào đơn cam kết trung thành với ông bin Salman. Ban đầu, ông Nayef từ chối. Theo nguồn tin, ông Nayef cũng bị tịch thu thuốc tăng huyết áp và tiểu đường.
Ông Nayef cũng sốc khi biết chuyện 2 hoàng tử trong Hội đồng Trung thành - cơ quan hoàng gia phê chuẩn dòng kế vị - đã thuận theo ông bin Salman. Lo lắng và kiệt sức, tới sáng, ông đầu hàng.
Trong căn phòng có máy quay truyền hình đứng đợi, người em họ bin Salman chạy tới, hôn lên tay ông Nayef và định quỳ gối. “Khi tôi nói lời thề trung thành, có một khẩu súng sau lưng tôi”, ông Nayef sau này viết trong một tin nhắn gửi tới cố vấn.
Sau đó, áp phích hình ông Nayef bị gỡ khỏi các tòa nhà công cộng. Ông bin Salman là người kế vị ngai vàng và là người đàn ông quyền lực nhất đất nước ở tuổi 31. Vị vua 80 tuổi vẫn là nguyên thủ quốc gia, nhưng ông bin Salman có quyền kiểm soát tuyệt đối với tất cả đòn bẩy về an ninh, kinh tế và dầu mỏ của Saudi Arabia.
Tân thái tử bin Salman hôn lên tay người anh họ năm 2017. Ảnh: AP.
Phá vỡ mô hình kế vị truyền thống
Thông tin mà Guardian thu thập được tương đối nhỏ giọt, xuất phát từ một số nguồn tin. Một trong số này là từ Saad Aljabri - cố vấn thân cận nhất của ông Nayef. Nhiều người coi ông Aljabri - 63 tuổi - là nhân vật quyền lực nhất trong số những người không thuộc dòng dõi hoàng gia Saudi Arabia.
Trong nhiều thập niên, ngai vàng được truyền lại giữa các con trai của ông Abdulaziz Al Saud - người sáng lập ra nhà nước Saudi Arabia hiện đại - nhằm đảm bảo cân bằng quyền lực giữa các nhánh hoàng gia. Nếu ông Nayef kế vị, sự kiện này đánh dấu lần đầu tiên ngôi vương truyền lại cho thế hệ sau, nhưng vẫn thuộc nhánh khác của gia đình, nên sự cân bằng đó được duy trì.
Tuy nhiên, sự kiện đêm 20/6/2017 không chỉ đẩy đối thủ chính của ông bin Salman sang một bên mà còn phá vỡ mô hình kế vị cũ coi trọng thâm niên và đồng thuận nội bộ, khi trao quyền trực tiếp từ cha sang con trong cùng một nhánh. Điều này cho phép ông bin Salman tích lũy quyền lực lớn hơn mọi lãnh đạo trước đây, trước cả khi chính thức lên ngôi.
Sự kiện này còn là đỉnh điểm của mối căng thẳng kéo dài nhiều tháng giữa 2 người anh em họ. Một trong những xung đột chính là tìm cách giành được sự chú ý từ chính quyền Tổng thống Mỹ lúc đó là Donald Trump.
Việc bí mật nghe lén các cuộc gọi của ông bin Salman với phụ tá của ông Trump khiến ông Nayef có thể theo dõi hoạt động của người em họ ở Washington. Bằng nhiều cách, ông Nayef muốn gây ấn tượng với tân tổng thống, thể hiện ông không chỉ là đối tác lâu năm mà còn là người có giá trị hơn em họ mình, trong đó phải kể tới việc ký hợp đồng vận động hành lang trị giá 5,4 triệu USD.
Tổng thống Mỹ Donald Trump gặp ông MBS hồi tháng 3/2017. Ảnh: New York Times.
Khi tin tức về hợp đồng lan rộng, ông Aljabri lo sợ mắc kẹt trong cuộc chiến giữa các hoàng tử. Hồi tháng 5/2017, ông lặng lẽ trốn sang Thổ Nhĩ Kỳ.
Hôm 18/6/2017, ông đột ngột nhận được tin nhắn mềm mỏng bất ngờ từ ông bin Salman, yêu cầu quay lại Saudi Arabia để giúp giải quyết vấn đề với ông Nayef. Hai người vốn có hiềm khích từ năm 2015. Tuy nhiên, vị phụ tá thân cận này từ chối với lý do điều trị y tế.
Quyền lực gần như tuyệt đối
Vào cuối năm 2017, các điều kiện quản thúc ông Nayef được nới lỏng, nhưng ông vẫn bị cấm đi khỏi Saudi Arabia. Vị cựu thái tử ban đầu tin mình sẽ mất tất cả chức danh chính thức và đổi lại sẽ nhận được khoản bồi thường tài chính hậu hĩnh.
Ông hy vọng sẽ được đối xử giống người tiền nhiệm là Hoàng tử Muqrin bin Abdulaziz, người bị cách chức thái tử vào năm 2015. Hoàng tử Muqrin đã nhận nhiều “quà tặng”, gồm khoản tiền 800 triệu USD và du thuyền sang trọng Solandge.
Trái lại, phần lớn tài sản của ông Nayef bị tịch thu. Dù không rõ tài sản ở nước ngoài vị hoàng tử có bao nhiêu, ông Nayef chắc chắn đã phải từ bỏ nhiều tài sản ở trong nước, theo Guardian.
Theo một nguồn thạo tin hiện sống tại châu Âu của Guardian, tổng tài sản ông Nayef bị tịch thu là 5,22 tỷ USD. Một nguồn tin khác nói con số này là 4,75 tỷ USD.
Một bức tranh đường phố ở Taif, Saudi Arabia năm 2017 vẽ Vua Salman bên cạnh con trai bin Salman (phải) và cháu trai Nayef. Ảnh: AP.
Tới tháng 3/2020, nơi lưu trú của ông ở ngoại ô Riyadh bị đột kích. Ông đã bị biệt giam trong hơn 6 tháng. Một nguồn tin cho hay cách ông bị đối xử trong thời gian này đã dẫn đến tổn thương lâu dài ở cẳng chân và mắt cá chân.
Vào cuối năm 2020, ông Nayef được chuyển đến khu phức hợp cung điện Yamamah ở Riyadh - nơi ở chính thức của nhà vua và trụ sở chính của chính phủ Saudi Arabia.
Ông không được phép ra ngoài khu vực sinh sống và luôn bị ghi hình. Các thành viên gia đình hiếm khi được tới thăm, trong khi bác sĩ riêng và người đại diện hợp pháp cũng không được gặp. Vị hoàng tử bị ép ký vào nhiều tài liệu mà không cần đọc, theo một nguồn tin ở châu Âu của Guardian.
“Lý do chính mà ông Nayef bị giam giữ là việc thái tử lầm tưởng ông là mối đe dọa cho vị trí của mình”, một nguồn tin tiết lộ.
Dẫu vậy, hiện dường như không gì có thể ngăn cản Thái tử bin Salman kế vị vua cha. Những lời chỉ trích như trong vụ sát hại nhà báo Khashoggi hay xung đột tại Yemen dường như không khiến quyền lực của ông bị lung lay. Và bất chấp rủi ro về danh tiếng, nhiều nhà đầu tư Mỹ vẫn háo hức đạt thỏa thuận với quốc gia dầu mỏ giàu có này.
Một nguồn tin từ gia đình hoàng gia nói họ sẽ không ngạc nhiên nếu một ngày nào đó, ông Nayef đột nhiên xuất hiện trước công chúng cùng với thái tử bin Salman và chúc phúc cho vị thái tử. Tương tự video xuất hiện sau sự kiện năm 2017, đây sẽ lại là một hình ảnh nữa định hình thời đại của bin Salman và sự trỗi dậy quyền lực của vị thái tử.
Nguồn tin cho biết: "Một chiếc tiêm kích đánh chặn MiG-31 đã rơi xuống khu rừng cách làng Alekseyevka 10 km". Lực lượng cứu hộ đã xuất phát đi tìm kiếm chiếc máy bay.
Dịch vụ báo chí của Quân khu phía Đông làm rõ rằng chiếc phi cơ đang thực hiện một chuyến bay huấn luyện, không mang theo đạn dược. Phi hành đoàn đã hạ cánh bằng ghế thoát hiểm, máy bay rơi ở một nơi vắng vẻ, không có thiệt hại nào trên mặt đất.
Theo thông tin sơ bộ, nguyên nhân của vụ tai nạn có thể là do trục trặc kỹ thuật. Các trực thăng Mi-8 và lực lượng tìm kiếm cứu nạn đã được triển khai tới hiện trường vụ tai nạn.
MiG-31 là máy bay chiến đấu tầm xa siêu âm hai chỗ ngồi, có khả năng hoạt động trong mọi thời tiết. Máy bay được trang bị pháo 6 nòng 23 mm. MiG-31 đã được điều chỉnh để có thể mang các loại tên lửa không đối không và không đối đất, bom và tên lửa đạn đạo siêu thanh. Loại máy bay này đã bị ngừng sản xuất hàng loạt vào năm 1994. Phi hành đoàn, bao gồm phi công và hoa tiêu, được bố trí ngồi trong cabin đôi trên ghế phóng.
Tài liệu mật mà FBI thu được từ nhà của ông Trump ở Florida. Ảnh: Bộ Tư pháp Mỹ.
Một hội đồng gồm ba thẩm phán của tòa phúc thẩmMỹsố 11 ở Atlanta đã ra phán quyết có lợi cho Bộ Tư pháp Mỹ trong việc thách thức phán quyết vào tháng 9 của thẩm phán Aileen Cannon,Reutersđưa tin.
"Luật rất rõ ràng. Chúng tôi không thể viết một quy tắc cho phép bất kỳ đối tượng nào của lệnh khám xét có thể ngăn chặn các cuộc điều tra của chính phủ sau khi lệnh này được thi hành", hội đồng cho biết. "Chúng tôi cũng không thể viết quy tắc chỉ cho phép các cựu tổng thống làm như vậy".
Tòa ở Atlanta đã đảo ngược quyết định của thẩm phán Cannon. Quyết định này vốn cho phép ông Trump yêu cầu chuyên gia đặc biệt để xem xét những hồ sơ nào được phép dùng làm chứng cứ chống lại ông Trump hay những hồ sơ nào thuộc đặc quyền của tổng thống.
Việc bổ nhiệm chuyên gia đặc biệt có khả năng loại bỏ một số tài liệu khỏi cuộc điều tra vào việc liệu ông Trump có lưu giữ trái phép thông tin quốc phòng trong số 100 tài liệu mật bị FBI thu giữ tại khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago hồi tháng 8 hay không.
Ông Trump có thể sẽ kháng cáo lên Tòa án Tối cao Mỹ - nơi có đa số thành viên thuộc phe bảo thủ.
Trước đó, tòa phúc thẩm số 11 cũng đã chặn quyết định của thẩm phán tòa cấp dưới Aileen Cannon. Ông Cannon từng tạm thời cấm Bộ Tư pháp Mỹ kiểm tra các tài liệu mật bị thu giữ cho đến khi chuyên gia đặc biệt hoàn thành kiểm tra tài liệu.
Tòa phúc thẩm số 11 cũng ngăn thẩm phán Raymond Dearie - người được bổ nhiệm làm chuyên gia đặc biệt xem xét tài liệu FBI thu giữ từ nhà cựu tổng thống Mỹ - tiếp cận với các tài liệu mật.
Phó Thủ tướng Ukraine phụ trách Hội nhập châu Âu và châu Âu - Đại Tây Dương Olga Stefanishina. Ảnh: Getty
Hôm 1/12, Phó Thủ tướng Ukraine phụ trách Hội nhập châu Âu và châu Âu - Đại Tây Dương Olga Stefanishina tuyên bố NATO đã tỏ ra đồng thuận về sự cần thiết trong việc cung cấp tư cách thành viên cho Ukraine. Bà nói thêm, sự phản đối của Budapest - do tranh chấp về người dân tộc Hungary sống ở Ukraine - sẽ được khắc phục bằng "các công cụ chính trị".
Một số thành viên nổi bật nhất của khối quân sự do Mỹ lãnh đạo, bao gồm Pháp và Đức, được biết là có những do dự trong việc cho phép Ukraine tham gia. Hơn nữa, các tranh chấp lãnh thổ của Kiev với Nga được cho là khiến nước này khó đáp ứng yêu cầu của NATO.
Phát biểu tại một diễn đàn an ninh ở Kiev, bà Stefanishina cho biết: "Chúng tôi đã đạt được tiến bộ trong vấn đề xích lại gần NATO hơn. Tại hội nghị thượng đỉnh cấp bộ trưởng gần đây nhất ở Bucharest, tất cả 30 quốc gia thành viên đã đồng ý về sự cần thiết phải cung cấp tư cách thành viên cho Ukraine".
Các báo cáo của phương tiện truyền thông phương Tây về sự kiện Bucharest nói chung là trái ngược với cách giải thích của bà Stefanishina. Trong khi đó, trang web riêng của khối đã nhấn mạnh nhiều hơn đến Trung Quốc trong phần kết thúc hội nghị thượng đỉnh.
Bà nhấn mạnh: "Các thành viên NATO xác nhận cánh cửa liên minh đang rộng mở với Ukraine", bà cũng khẳng định động thái này là một "tín hiệu mạnh mẽ mới" cho thấy "không ai lo sợ áp lực từ Nga".
Hungary tiếp tục phản đối Ukraine gia nhập khối vào các cuộc họp chính thức của NATO, bà Stefanishina nói tại Kiev. Bà lưu ý NATO hiện đang sử dụng "tất cả các công cụ chính trị gây áp lực để thuyết phục Hungary thay đổi ý kiến". Mặc dù vậy, bà không nói chi tiết về những biện pháp này.
Hôm 30/11, Liên minh châu Âu (EU) tuyên bố sẽ giữ lại hàng tỷ USD tài trợ cho Hungary cho đến khi nước này tuân thủ 27 "cột mốc quan trọng" do Brussels đặt ra. Số tiền này bao gồm cứu trợ đại dịch và quỹ "gắn kết" nhằm san bằng bất bình đẳng xã hội trong khối.
Hungary tỏ ra hoài nghi về tư cách thành viên của Ukraine trong NATO tại hội nghị thượng đỉnh Bucharest, với việc Ngoại trưởng Peter Szijjarto lập luận rằng một quốc gia chỉ có thể gia nhập khối nếu quốc gia đó "không đe dọa mà còn tăng cường an ninh cho các thành viên hiện có".
Ông Szijjarto cũng nhắc lại rằng Budapest sẽ "không đồng ý tổ chức một cuộc họp chính thức của Ủy ban NATO-Ukraine cho đến khi người Hungary ở Transcarpathia được khôi phục các quyền của họ".
Quan chức của Tổng cục Tình báo Ukraine, Vadym Skibitskyi. Ảnh Pravda
Quan chức của Tổng cục Tình báo Ukraine, Vadym Skibitskyi phát biểu trên truyền hình trực tiếp nói về nguyên nhân của việc "tạm dừng" các cuộc tấn công bằng tên lửa hàng loạt của Nga ở Ukraine. Phải chăng Liên bang Nga đang chờ đợi điều gì đó?
Ông Vadym Skibitskyi nói: "Trước hết, thông tin tình báo mới đang được thu thập từ cơ sở hạ tầng đã được nhắm mục tiêu trước đó. Thứ hai, đó là cách tiếp cận cổ điển, họ nghiên cứu các khu vực và mục tiêu sẽ bị tấn công.
Cuối cùng, tên lửa đang được chuẩn bị để triển khai. Điều này cần có thời gian. Tính đến việc dự trữ tên lửa của Nga giảm dần, buộc họ phải sử dụng các tên lửa cũ do Liên Xô sản xuất, cần phải bảo dưỡng trước khi sử dụng chúng".
Theo ông Skibitskyi, Tình báo Quốc phòng Ukraine đã phát hiện ra rằng người Nga đang sử dụng các tên lửa Kh-22 cũ, nhiều tên lửa đã phát nổ giữa không trung mà không bao giờ đến được mục tiêu.
Skibitskyi báo cáo rằng lực lượng Nga đang sử dụng kho dự trữ chiến lược của họ trong số đạn dược tư nhân, bởi vì "30% là giới hạn luôn phải để thừa".
"Chúng tôi nhìn thấy các mảnh vỡ từ các tên lửa đã qua sử dụng mà chúng được sản xuất trong năm nay. Điều đó có nghĩa là chúng được sử dụng ngay sau khi sản xuất.
Dự trữ này sẽ kéo dài bao lâu phụ thuộc hoàn toàn vào sản xuất. Nó đã giảm so với thời kỳ trước chiến tranh, nhưng thật không may, Liên bang Nga vẫn có thể sản xuất tên lửa hành trình và các loại vũ khí khác được sử dụng ở Ukraine, bỏ qua các biện pháp trừng phạt kinh tế", ông Skibitskyi nói.
Skibitskyi cũng đã thông tin về việc Nga vận chuyển đạn dược từ lãnh thổ Belarus: "Trong 2 tháng qua, Nga đã vận chuyển đạn pháo 122mm và 152mm".
Ông nói thêm rằng không có dấu hiệu nào cho thấy họ vận chuyển tên lửa OTR-21 Tochka (một tên lửa đạn đạo chiến thuật của Liên Xô) từ Belarus.
Skibitskyi cho rằng Nga có đủ nguồn dự trữ để thực hiện các cuộc tấn công bằng vũ khí của chính họ.
Đồng thời, ông khẳng định rằng lực lượng Nga đang đàm phán về việc cung cấp vũ khí từ các quốc gia khác.
Đặc biệt, điều này áp dụng cho các hệ thống tên lửa phóng loạt như Smerch và Uragan, do việc sản xuất ở Nga không phổ biến, dẫn đến tình trạng thiếu hụt.
Theo thông tin từ Cơ quan Tình báo Quốc phòng, Nga đã tiến hành các cuộc đàm phán với Iran về việc bổ sung kho tên lửa đạn đạo của nước này: "Có những dự thảo thỏa thuận giữa Nga và Iran, nhưng chúng tôi vẫn chưa thấy bất kỳ nguồn cung cấp nào được thực hiện."
Nga đã tiến hành các cuộc tấn công tên lửa quy mô lớn vào Ukraine kể từ ngày 10/10. Nga tấn công các cơ sở hạ tầng của Ukraine bằng một phần của những tên lửa đó. Nga đang cố gắng "thuyết phục" Ukraine có "đàm phán" bằng những cuộc tấn công như vậy. Ukraine không rơi vào sự thao túng này của người Nga.
Ngoài ngày 24/2, người Nga đã thực hiện các cuộc tấn công tên lửa quy mô lớn vào Ukraine vào ngày 10/10, ngày 31/10, ngày 15/11 và ngày 23/11.
Hơn nữa, do cuộc tấn công của Nga vào các cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine vào ngày 18/10, hai nhà máy nhiệt điện đã bị hư hại đáng kể. Ba người thiệt mạng ở Kiev. Đó là những nhân viên của một trong những cơ sở bị ảnh hưởng.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin phát biểu trong cuộc họp báo tại Lầu Năm Góc ở thủ đô Washington, ngày 16/11/2022. Ảnh AFP
Thổ Nhĩ Kỳ đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào các khu vực bán tự trị của người Kurd ở Syria và Iraq kể từ sau vụ đánh bom chết người ở Istanbul. Ankara đã đổ lỗi cho các nhóm người Kurd đứng sau vụ đánh bom, đồng thời đe dọa tiến hành một chiến dịch trên bộ ở Syria.
“Bộ trưởng Austin đã kêu gọi giảm leo thang và nhấn mạnh sự phản đối mạnh mẽ của Bộ Quốc phòng Mỹ đối với chiến dịch quân sự mới của Thổ Nhĩ Kỳ ở Syria”, Lầu Năm Góc cho biết trong một tuyên bố hôm 30/11.
Ông Austin cũng gửi lời chia buồn tới những người đã thiệt mạng trong vụ tấn công ở Istanbul.
Cuộc gọi của ông Austin với ông Akar diễn ra một ngày sau khi thư ký báo chí của Lầu Năm Góc cảnh báo rằng, một cuộc tấn công trên bộ của Thổ Nhĩ Kỳ vào Syria sẽ “gây nguy hiểm nghiêm trọng” cho những lợi ích đã đạt được trong chiến dịch chống lại tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS). Mỹ đã hợp tác chặt chẽ với lực lượng người Kurd ở Syria để tiêu diệt IS. Đóng vai trò trung tâm trong cuộc chiến chống IS nhưng mới đây, lực lượng người Kurd tuyên bố rằng họ sẽ ngừng các hoạt động chống lại IS để tập trung đối phó với các cuộc tấn công của Thổ Nhĩ Kỳ.
Kể từ năm 2016, Thổ Nhĩ Kỳ đã tiến hành một số cuộc tấn công chống lại lực lượng người Kurd ở miền bắc Syria.
"Chúng tôi đang phân tích ý định của lực lượng Nga và đang chuẩn bị biện pháp đối phó thậm chí còn mạnh mẽ hơn bây giờ", ông Zelensky nói trong bài phát biểu hàng đêm hôm 30/11 trước người dân Ukraine.
Mặc dù nhà lãnh đạo Ukraine không nói chi tiết về các biện pháp đối phó mạnh mẽ là gì, nhưng ông cho biết Kiev đang tập trung vào các vấn đề ở Donetsk, Lugansk, Kharkov, Zaporizhzhia và Kherson, cũng như Crimea và các khu vực tiền tuyến khác.
Ukraine đã tổ chức một cuộc phản công thành công chống lại Nga vào đầu năm nay, gây ra một số thất bại trên chiến trường cho lực lượng của Moscow và đẩy quân đội của nước này trở lại biên giới ở một số nơi.
Giờ đây, Ukraine đang nỗ lực để vượt qua các cuộc tấn công dữ dội của Nga và sửa chữa hệ thống năng lượng bị tàn phá bởi các cuộc tấn công đó.
"Chúng tôi đã xem xét vấn đề tiếp tế cho quân đội, cung cấp thiết bị và đạn dược mới. Tôi đã tổ chức riêng một cuộc họp về các vấn đề liên lạc và năng lượng... Chúng tôi đang chuẩn bị đưa ra các giải pháp mới. Chúng tôi cũng đang chuẩn bị các giải pháp mới để ngăn chặn bất kỳ cơ hội nào để Nga thao túng cuộc sống của người Ukraine. Chúng tôi sẽ cung cấp thông tin chi tiết trong thời gian tới", ông Zelensky nói.
Nga đã tấn công cơ sở hạ tầng của Ukraine trong nhiều tuần với nỗ lực rõ ràng nhằm làm tê liệt mạng lưới năng lượng của nước này trước mùa đông. Các quan chức Ukraine đã cảnh báo điều này có thể tàn phá cuộc sống của dân thường.
Tổng thống Zelensky cho biết hôm thứ Tư 30/11 rằng khoảng 6 triệu người Ukraine hiện vẫn chưa có điện. "Chúng tôi hiểu rằng kẻ thù đang chuẩn bị các cuộc tấn công mới. Chúng tôi biết chắc chắn điều đó. Và miễn là họ có tên lửa, thì họ sẽ không dừng lại... Cùng nhau và giúp đỡ lẫn nhau, chúng ta cũng sẽ vượt qua thử thách chiến tranh này", ông Zelensky nói trong một bài phát biểu cuối tuần qua.
Trong một diễn biến liên quan, chính quyền của Tổng thống Mỹ Joe Biden đang xem xét khả năng tăng số lượng quân nhân Ukraine được huấn luyện lên 2.500 người mỗi tháng và mở rộng các loại hình đào tạo - dạy họ "các chiến thuật chiến đấu phức tạp hơn".
Theo CNN, chiến thuật mới sẽ bao gồm hoạt động phối hợp diễn tập bộ binh với sự hỗ trợ của pháo binh. Đây sẽ là cuộc huấn luyện "chuyên sâu và toàn diện hơn nhiều" so với cuộc huấn luyện mà các chiến binh Ukraine đang tham gia ở Ba Lan hoặc Anh.
Tuy nhiên, quyết định vẫn chưa được đưa ra, đề xuất đang được xem xét. Giữa tháng 11, Liên minh châu Âu công bố sứ mệnh huấn luyện quân sự cho lực lượng vũ trang Ukraine. Kế hoạch là đào tạo 15.000 binh sĩ Ukraine. Trước đó, vào tháng 10, Brussels dự định đào tạo lại khoảng 15 nghìn chiến binh của Lực lượng Vũ trang Ukraine.
Một tuyên bố của Đảng, Chính phủ, Quốc hội và Hội nghị Hiệp thương Trung Quốc gửi quân dân Trung Quốc ngày 30/11 đã gọi ông Giang Trạch Dân là "một nhà lãnh đạo kiệt xuất, có uy tín cao…, cốt lõi của thế hệ lãnh đạo tập thể thứ ba của ĐCSTQ và là người sáng lập chính của Lý thuyết Ba đại diện".
Trong nhiệm kỳ của Giang Trạch Dân, sau 12 năm đàm phán, Trung Quốc đã gia nhập WTO vào năm 2001, củng cố vị thế của nước này như một thỏi nam châm thu hút đầu tư nước ngoài.
Người ta cũng nhớ đến hình ảnh ông đứng bên cạnh Hoàng tử Charles của Anh, chủ trì việc trao trả Hồng Kông vào ngày 1 tháng 7 năm 1997, tượng trưng cho sự kết thúc 150 năm của chủ nghĩa thực dân châu Âu. Tiếp đó, lãnh thổ Macao được Bồ Đào Nha trả lại cho Trung Quốc vào năm 1999.
Tuyên bố của Đảng, Chính phủ, Quốc hội và Hội nghị Hiệp thương Trung Quốc gửi quân dân Trung Quốc ngày 30/11 gọi ông Giang Trạch Dân là "một nhà lãnh đạo kiệt xuất, có uy tín". Ảnh: Reuters.
Bắt đầu từ Thượng Hải
Tân Hoa Xã dẫn tuyên bố cho biết, ông Giang tham gia tích cực vào các phong trào yêu nước chống Nhật Bản trong những năm học đại học. Ông tốt nghiệp kỹ sư điện máy Đại học Giao thông Thượng Hải năm 1947, làm việc tại một nhà máy địa phương. Năm 1949, ông vận động công nhân bảo vệ nhà máy của họ để chuẩn bị giải phóng Thượng Hải.
Ông đã làm việc và giữ vị trí lãnh đạo tại nhiều nhà máy ở Thượng Hải, đi làm thực tập sinh tại
Nhà máy ô tô Stalin ở Moscow năm 1955 – 1956, sang Romania với tư cách chuyên gia của Bộ Công nghiệp Chế tạo máy Trung Quốc năm 1971 rồi trở về giữ các chức vụ quản lý tại các cơ quan của bộ này. Giữa khoảng thời gian đó xảy ra cách mạng Văn hóa tại Trung Quốc.
Tân Hoa Xã viết: "Sau khi Cách mạng Văn hóa bắt đầu, ông đã bị ảnh hưởng", tuy nhiên không nói rõ việc này.
Năm 1980, ông giữ chức Phó Chủ nhiệm kiêm Tổng Thư ký Ủy ban Quản lý Nhà nước về Xuất nhập khẩu và Ủy ban Quản lý Nhà nước về Đầu tư nước ngoài, phụ trách nhiều công việc tiên phong, bao gồm thực hiện các chính sách đặc biệt và các biện pháp linh hoạt ở các tỉnh Quảng Đông và Phúc Kiến, đồng thời thí điểm các đặc khu kinh tế.
Năm 1985, ông giữ chức thị trưởng Thượng Hải và phó bí thư Thành ủy Thượng Hải. Năm 1987, ông được bầu làm Ủy viên Bộ Chính trị của Ủy ban Trung ương ĐCS và được bổ nhiệm làm Bí thư Thành ủy Thượng Hải.
Theo Tân Hoa xã, khi đảm nhiệm các chức vụ Thị trưởng kiêm Bí thư Thành ủy Thượng Hải, ông đã lãnh đạo để đạt được những đột phá quan trọng trong công cuộc cải cách, mở cửa và xây dựng hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa của thành phố, lập kế hoạch phát triển và mở cửa Phố Đông, đồng thời thúc đẩy tiến bộ quan trọng trong xây dựng Đảng, nâng cao văn hóa-đạo đức và phát triển xã hội.
Về sự kiện Thiên An Môn, Tân Hoa Xã dẫn tuyên bố cho biết: "Vào cuối mùa xuân và đầu mùa hè năm 1989, một biến động chính trị nghiêm trọng đã diễn ra ở Trung Quốc. Ông ủng hộ và thực hiện quyết định đúng đắn của Ủy ban Trung ương CPC về lập trường rõ ràng chống lại tình trạng hỗn loạn, bảo vệ quyền lực nhà nước xã hội chủ nghĩa của Trung Quốc và bảo vệ lợi ích cơ bản của người dân, và duy trì hiệu quả sự ổn định của Thượng Hải bằng cách dựa vào sự hỗ trợ vững chắc của các Đảng viên, cán bộ và quần chúng nhân dân".
Cốt lõi của thế hệ lãnh đạo thứ 3
Sau những biến động này, năm 1989 ông trở thành Tổng Bí thư rồi Chủ tịch Quân ủy Trung ương ĐCS Trung Quốc, Chủ tịch Quân ủy Trung ương nước CHND Trung Hoa.
Tuyên bố nói rằng Giang là cốt lõi của thế hệ lãnh đạo tập thể thứ ba của ĐCSTQ. Giữa cuối những năm 1980 và đầu những năm 1990, những biến động chính trị nghiêm trọng đã nổ ra trên trường quốc tế và ở Trung Quốc, ông Giang đã lãnh đạo tập thể lãnh đạo trung ương của ĐCSTQ vượt qua những biến động này.
Ông cũng kiên định lấy phát triển kinh tế làm nhiệm vụ trung tâm, kiên trì cải cách và mở cửa, bảo vệ sự nghiệp chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc, và tạo ra bước đột phá mới trong cải cách và mở cửa cũng như hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa của Trung Quốc - theo Tân Hoa Xã.
Trong 13 năm Giang Trạch Dân là Tổng Bí thư, ban lãnh đạo Trung Quốc đã xây dựng và thực hiện một loạt các nguyên tắc, chính sách và chiến lược lớn, thúc đẩy cải cách trong hệ thống kinh tế, chính trị và văn hóa và trong các lĩnh vực khác, đồng thời tạo ra bước đột phá mới trong cải cách và mở cửa trên mọi phương diện.
Họ đã thực hiện chiến lược cơ bản về quản trị dựa trên luật pháp, duy trì các chính sách thống nhất hòa bình và "một quốc gia, hai chế độ", đạt được sự trở lại suôn sẻ của Hồng Kông và Macao, tạo ra bước đột phá mới trong chính sách ngoại giao của Trung Quốc, thúc đẩy dự án xây dựng Đảng, thúc đẩy những tiến bộ về vật chất, chính trị và văn hóa-đạo đức xã hội chủ nghĩa lên tầm cao mới đầy ấn tượng, và thúc đẩy thành công sự nghiệp chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc vào thế kỷ 21 – tuyên bố của các cơ quan lãnh đạo Trung Quốc viết.
Thúc đẩy hiện đại hóa quân đội
Là Chủ tịch Quân ủy Trung ương, ông Giang Trạch Dân đã đưa ra một loạt nhận định mới và biện pháp mới nhằm đẩy mạnh hiện đại hóa của quốc phòng và lực lượng vũ trang. Ông nhấn mạnh, phải kiên định nguyên tắc phối hợp giữa phát triển quốc phòng và kinh tế, xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân ngày càng cách mạng, hiện đại, chuẩn hóa – Tân Hoa Xã cho biết.
Ông nhấn mạnh kiên quyết giữ vững sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với lực lượng vũ trang nhân dân, nhấn mạnh kiên quyết tuân theo cách tiếp cận đặc biệt của Trung Quốc là có ít quân hơn nhưng tốt hơn và đạt được bước phát triển nhảy vọt trong hiện đại hóa lực lượng vũ trang, với mục tiêu phát triển các lực lượng vũ trang được thông tin hóa và giành chiến thắng trong chiến tranh thông tin hóa.
Ông nhấn mạnh cải cách cơ cấu sâu sắc khoa học, công nghệ và công nghiệp liên quan đến quốc phòng, nâng cao năng lực đổi mới độc lập, đẩy nhanh phát triển vũ khí và thiết bị cũng như khoa học và công nghệ liên quan đến quốc phòng, và khám phá con đường đạt được lợi nhuận tương đối cao với chi phí tương đối thấp trong đầu tư cho hiện đại hóa quân đội.
Giang Trạch Dân đã xây dựng Lý thuyết Ba đại diện, nhấn mạnh rằng Đảng luôn đại diện cho nhu cầu phát triển của lực lượng sản xuất tiên tiến của Trung Quốc, định hướng cho nền văn hóa tiên tiến của Trung Quốc và lợi ích cơ bản của đại đa số người dân Trung Quốc.
Năm 2002, Giang Trạch Dân rời khỏi Ban Thường trực Bộ chính trị ĐCS TQ, nhường đường cho thế hệ lãnh đạo thứ tư, đứng đầu là ông Hồ Cẩm Đào, đánh dấu sự khởi đầu quá trình chuyển giao quyền lực kéo dài trong vài năm.
Tuyên bố nói rằng ông Giang Trạch Dân có tầm nhìn xa, và có thể đánh giá chính xác các tình huống khác nhau. Ông luôn quan sát và phản ánh các vấn đề có tính đến xu hướng chung của Trung Quốc và thế giới, cũng như công việc chung của Đảng và nhà nước, không ngừng thúc đẩy đổi mới lý luận và đổi mới trong các lĩnh vực khác.
Ông Giang Trạch Dân thử chiếc mũ cao bồi do Thị trường Calgary Al Duerr tặng khi ông đến thăm Calgary, Canada ngày 26/11/1997. Ảnh: Reuters.
Người thay đổi Trung Quốc
Báo chí phương Tây cũng ghi nhận những thành tích của ông Giang Trạch Dân trong việc đưa Trung Quốc hội nhập cộng đồng quốc tế.
Theo CNN, Robert Lawrence Kuhn, tác giả của cuốn tiểu sử về Giang Trạch Dân xuất bản năm 2005, đã đặt tựa đề cho cuốn sách của mình là "Người thay đổi Trung Quốc: Cuộc đời và di sản của Giang Trạch Dân". Kuhn cho rằng những thay đổi kinh tế Trung Quốc được thiết lập dưới thời kỳ nắm quyền của Giang Trạch Dân và trở nên không thể đảo ngược vào cuối nhiệm kỳ của ông.
CNN cho biết thêm, năm 2001, một năm trước khi từ chức lãnh đạo, ông tuyên bố ĐCS sẽ chính thức chấp nhận các doanh nhân là đảng viên, một động thái quan trọng đã tiếp thêm sinh lực cho Đảng và thúc đẩy khu vực tư nhân đang phát triển mạnh của Trung Quốc.
AP dẫn lời Kerry Brown, một chuyên gia chính trị Trung Quốc tại Đại học King's College London, nói rằng Giang Trạch Dân đã dẫn dắt Trung Quốc "tiến lên một nền tảng toàn cầu và tự phục hồi sau năm 1989".
AP cho rằng, trong 13 năm làm tổng bí thư, ông Giang đã đưa đất nước vươn lên thành cường quốc kinh tế. Sau khi gia nhập WTO, Trung Quốc đã vượt qua Đức và sau đó là Nhật Bản để trở thành nền kinh tế lớn thứ hai sau Mỹ.
Là lãnh đạo cao nhất, ông Giang ủng hộ Thủ tướng Chu Dung Cơ trải qua những cải cách khắc nghiệt như cắt giảm tới 40 triệu việc làm trong khu vực nhà nước vào cuối những năm 1990, tư nhân hóa nhà ở đô thị, châm ngòi cho sự bùng nổ xây dựng biến các thành phố của Trung Quốc thành rừng nhà cao tầng và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Chính sách đối ngoại của ông đã dẫn tới việc trao trả Hong Kong, Macao cho Trung Quốc. Sau khi Hong Kong được trao trả, khu vực này trở thành bàn đạp cho các công ty đại lục muốn kinh doanh ở nước ngoài. Với Đài Loan, ông kiên quyết duy trì chính sách Một Trung Quốc, thúc đẩy thương mại giữa đại lục và Đài Loan đã tăng lên hàng tỷ USD mỗi năm.
Sự phát triển lành mạnh
Ông cũng có khả năng ngôn ngữ và nghệ thuật đặc biệt. Theo CNN, ông biết chơi piano và thích ca hát. Ông từng đọc diễn văn Gettysburg của cố Tổng thống Mỹ Abraham Lincoln bằng tiếng Anh và hát "O Sole Mio" bằng tiếng Ý trước các quan chức nước ngoài. Còn theo AP, trong một chuyến thăm đến Anh, ông đã cố gắng thuyết phục Nữ hoàng Elizabeth II hát karaoke.
"Tôi cảm thấy rằng cho dù nghề nghiệp của một người là gì, nếu người đó thích đọc một số tác phẩm văn học, thưởng thức một chút âm nhạc, điều đó có thể rất hữu ích cho sự phát triển lành mạnh của con người," ông Giang Trạch Dân nói với CNN trong một cuộc phỏng vấn trực tiếp vào tháng 5/1997.
Một dấu mốc của hội nhập trong thời kỳ của ông là việc Bắc Kinh được chọn làm địa điểm tổ chức Thế vận hội Mùa hè 2008.
Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres đã gọi Giang Trạch Dân là "người ủng hộ kiên định cho sự can dự quốc tế" và nhắc lại "sự ấm áp và cởi mở của cá nhân ông". Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc dành một phút mặc niệm tưởng nhớ ông.
Giang Trạch Dân và vợ Vương Dã Bình (Wang Yeping) có hai con trai, họ làm việc trong các cơ quan chính phủ phụ trách các ngành công nghiệp nhà nước.
Bộ trưởng Quốc phòng Nga Sergei Shoigu. Ảnh: Getty
Ông Shoigu cho biết Nga sẽ tăng số đơn đặt hàng quốc phòng trong năm 2023 lên gần 1,5 lần so với năm nay, hãng thông tấn nhà nước Interfax của Nga đưa tin.
Bộ trưởng Quốc phòng Nga lưu ý số tiền tài trợ cho trật tự quốc phòng nhà nước Nga "có tính đến các quỹ ngân sách được phân bổ bổ sung" trong năm 2023 cũng sẽ tăng gần 1,5 lần.
"Số tiền này sẽ cung cấp lượng vũ khí và thiết bị cho các đội hình và đơn vị quân đội ở mức 97%", ông nói trong một cuộc họp của trường đại học Bộ Quốc phòng Nga ở Moscow.
Ông nói với các chỉ huy quân sự rằng việc tăng chi tiêu sẽ giúp đảm bảo hầu hết các mệnh lệnh quốc phòng của nhà nước được tiến hành thuận lợi. Ông nhấn mạnh: "Điều quan trọng là chúng ta phải duy trì khối lượng sản xuất tối đa có thể, tổ chức các đợt giao hàng tiên tiến cho quân đội".
Ông Shoigu lưu ý: "Do xung đột Ukraine và lệnh động viên một phần ngày 21/9 của Tổng thống Valdimir Putin, yêu cầu đối với mệnh lệnh nhà nước ở tất cả các cấp kiểm soát đã tăng lên".
Bộ trưởng Quốc phòng cũng gợi ý rằng quân đội Nga nên sử dụng các hệ thống vũ khí tiên tiến mới ở Ukraine. Ông nói: "Cần phải tiếp tục hiện đại hóa và tạo ra các hệ thống đầy triển vọng để sử dụng trong chiến dịch quân sự đặc biệt".
Trong các bình luận riêng trên truyền hình, ông Shoigu cho biết Nga sẽ đặc biệt chú ý đến việc xây dựng cơ sở hạ tầng cho các lực lượng hạt nhân của mình vào năm tới.
Tổng chi tiêu quốc phòng của Nga đạt 4,7 nghìn tỷ rúp (77 tỷ USD) vào năm 2022, Meduza có trụ sở tại Latvia đưa tin, trích dẫn dữ liệu từ Bộ Tài chính Nga. Theo tờ Vedomosti của Nga, con số đó nhiều hơn 1,2 nghìn tỷ rúp (19,7 tỷ USD) so với mức được phê duyệt cho chi tiêu năm nay. Trong năm 2023, Nga có kế hoạch chi gần 5 nghìn tỷ rúp (82,1 tỷ USD) cho quốc phòng.